CIBIL score home loan car loan 2027 : तुम्हाला स्वतःचं घर घ्यायचं आहे? नवी कार हवी आहे? किंवा मुलांच्या शिक्षणासाठी लोन घ्यायचं आहे? तर एक महत्त्वाची गोष्ट आत्ताच समजून घ्या. 1 एप्रिल 2027 पासून भारतातील बँकिंग व्यवस्थेत एक मोठा बदल होणार आहे, आणि तो बदल थेट तुमच्या लोन मिळण्याशी जोडलेला आहे.
रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडियानं नुकताच एक नवीन नियम जारी केला आहे, ज्याचं नाव आहे ECL Direction-2026 म्हणजेच Expected Credit Loss Framework. हा नियम लागू झाल्यावर, ज्यांचा CIBIL score 730 पेक्षा कमी आहे, त्यांना होम लोन, कार लोन आणि एज्युकेशन लोन मिळवणं पूर्वीपेक्षा खूपच अवघड होऊ शकतं.
हे सुद्धा वाचा : फक्त आधार आणि पॅन कार्डवर ५ लाखांचे कर्ज ! कमी CIBIL स्कोर असलेल्यांसाठी ‘हे’ आहेत बेस्ट Loan App
आणि भारतात कर्ज घेऊ इच्छिणाऱ्यांपैकी 62 टक्के लोकांचा CIBIL score आज 730 च्या खाली आहे. म्हणजे थेट बोलायचं तर, अर्ध्याहून जास्त लोकांच्या कर्ज मिळण्याच्या मार्गावर एक मोठा अडथळा येणार आहे.
हा नियम नक्की काय आहे, तो तुम्हाला कसा प्रभावित करतो, आणि आत्ताच काय करायला हवं, हे सगळं या लेखात सोप्या भाषेत समजून घेऊ.
RBI चा ECL नियम म्हणजे नक्की काय?
सध्या बँका कोणाचं कर्ज थकलं, EMI बुडाली किंवा खातं NPA झालं, तरच त्यावर तरतूद करतात. म्हणजे आधी नुकसान होऊ द्या, मग हिशोब करा, अशी ही जुनी पद्धत आहे.
नवीन ECL फ्रेमवर्कमध्ये हे सगळं बदलणार आहे. आता बँकांना आधीच विचार करावा लागेल, की एखाद्या कर्जदाराचं कर्ज भविष्यात बुडण्याची शक्यता किती आहे? आणि त्या संभाव्य नुकसानाइतकी रक्कम बँकांना आधीच बाजूला काढून ठेवावी लागेल.
हे सुद्धा वाचा : कमी CIBIL score वर सुद्धा मिळणार 75 हजाराचे बिनव्याजी कर्ज
याला तीन टप्प्यांमध्ये विभागलं आहे.
- पहिला टप्पा म्हणजे कर्ज व्यवस्थित सुरू आहे, जोखीम कमी आहे.
- दुसरा टप्पा म्हणजे कर्जामध्ये जोखीम वाढली आहे, दोन-तीन EMI चुकल्या आहेत.
- तिसरा टप्पा म्हणजे कर्जदार पूर्णपणे थकला आहे आणि कर्ज बुडित झालेलं आहे.
दुसऱ्या आणि तिसऱ्या टप्प्यातील कर्जांसाठी बँकांना खूप मोठ्या प्रमाणात राखीव निधी बाजूला ठेवावा लागणार आहे. तज्ज्ञांच्या मते, यामुळे बँकांचा एकत्रित नफा 42,000 कोटी रुपयांपर्यंत कमी होऊ शकतो. स्वाभाविकच, बँका नुकसान टाळण्यासाठी आता कर्ज देताना अधिक कडक होतील.
CIBIL score 730 च्या खाली असेल तर काय होईल?
हा प्रश्न आज सर्वात महत्त्वाचा आहे. ECL नियमामुळे बँकांना कमी CIBIL score असलेल्या कर्जदारांसाठी जास्त रक्कम राखीव ठेवावी लागेल. ही रक्कम बँकेसाठी एक प्रकारचा बोजा आहे. त्यामुळे बँका अशा ग्राहकांना कर्ज देण्याबाबत तीन प्रकारे प्रतिसाद देऊ शकतात.
- पहिला पर्याय – कर्ज नाकारणे : कोणी कर्जासाठी अर्ज केला, पण थेट नकार मिळणे.
- दुसरा पर्याय – खूप जास्त व्याजदरावर कर्ज देणे : सामान्य ग्राहकाला 8-9 टक्के व्याजदरानं होम लोन मिळत असेल, तर Low CIBIL असलेल्या ग्राहकाला 11-13 टक्के किंवा त्याहूनही जास्त व्याजदर लागू होऊ शकतो.
- तिसरा पर्याय – अतिरिक्त तारण मागणे : बँक तुमच्याकडे घर, जमीन किंवा FD अशा प्रकारची अतिरिक्त सुरक्षा मागू शकते.
होम लोनसाठी सध्या बहुतेक बँका 700 ते 750 CIBIL score मागतात. कार लोनसाठी 700 च्या आसपास असणं पुरेसं मानलं जातं. पण ECL लागू झाल्यावर हे नियम अधिक कडक होण्याची शक्यता आहे.
CIBIL score 730 च्या वर असेल तर काय फायदा?
हे सांगणंही तितकंच महत्त्वाचं आहे. ज्यांचा CIBIL score 730 किंवा त्यावर आहे, विशेषतः 750 पेक्षा जास्त, त्यांच्यासाठी ECL नियम एक संधी ठरू शकतो.
बँका आता उच्च CIBIL score असलेल्या ग्राहकांना जास्त प्राधान्य देतील. कारण त्यांच्यासाठी बँकांना कमी राखीव रक्कम बाजूला ठेवावी लागते. त्यामुळे अशा ग्राहकांना लवकर लोन मंजुरी, कमी व्याजदर आणि चांगल्या अटी मिळण्याची शक्यता वाढेल.
थोडक्यात सांगायचं तर, बँकिंग बाजारात आता दोन प्रकारचे ग्राहक असतील. एक गट असेल जे प्रीमिअम ग्राहक मानले जातील, जे चांगल्या CIBIL score मुळे बँकांना हवेहवेसे असतील. आणि दुसरा गट असेल ज्यांना कर्ज मिळवणं महाग आणि कठीण होऊन जाईल.
तुमचा CIBIL score कसा सुधारावा?
आता सर्वात व्यावहारिक प्रश्न, म्हणजे 2027 येण्याआधी आपला CIBIL score 730 च्या वर कसा न्यायचा?
सगळ्यात आधी हे समजून घ्या, की CIBIL score एका रात्रीत सुधारत नाही. पण नियमित आणि शिस्तबद्ध राहिलात तर 6 ते 12 महिन्यांत मोठा फरक दिसतो.
- जर क्रेडिट कार्डचं बिल किंवा EMI कधी चुकली असेल, तर ती आत्ताच भरा.
- थकलेलं कर्ज CIBIL score वर सर्वात मोठा नकारात्मक परिणाम करतं.
- तुमचा क्रेडिट उपयोग म्हणजे Credit Utilisation Ratio 30 टक्क्यांपेक्षा कमी ठेवा. म्हणजे जर तुमची क्रेडिट कार्डची मर्यादा 1 लाख रुपये असेल, तर दर महिन्याला 30,000 पेक्षा जास्त खर्च करणं टाळा.
- एकाच वेळी अनेक ठिकाणी लोनसाठी अर्ज करणं बंद करा. प्रत्येक वेळी अर्ज केल्यावर CIBIL score थोडा कमी होतो.
- दर 6 महिन्यांनी CIBIL report तपासा, आणि चुका असतील तर त्या दुरुस्त करण्यासाठी अर्ज करा. कारण चुकीच्या नोंदींमुळेही CIBIL score कमी होऊ शकतो.
बँका 2027 नंतर काय अतिरिक्त तपासणार?
ECL नियमांतर्गत बँका फक्त CIBIL score बघून थांबणार नाहीत. ज्या गोष्टी आधी फारशा खोलात तपासल्या जात नसत, त्याही आता तपासल्या जातील.
यात तुमच्या जुन्या सर्व कर्जांचा परतफेडीचा इतिहास, तुमचं उत्पन्न आणि नोकरीची स्थिरता, तुमच्यावर सध्या एकूण किती कर्जाचा बोजा आहे, आणि तुम्ही तारण म्हणून ठेवत असलेल्या मालमत्तेचं खरं बाजार मूल्य या सर्व गोष्टी तपासल्या जातील.
थोडक्यात, आर्थिक शिस्त पाळणाऱ्यांसाठी हे नियम फायद्याचे ठरतील. पण ज्यांनी कर्जाबाबत कधीही गंभीरपणे विचार केला नाही, त्यांच्यासाठी मात्र आव्हान वाढणार आहे.
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न FAQ
ECL नियम कधी लागू होणार?
1 एप्रिल 2027 पासून. बँकांना 2031 पर्यंत टप्प्याटप्प्याने अंमलबजावणी करण्यास परवानगी दिली आहे.
होम लोनसाठी किती CIBIL score हवा?
2027 नंतर बहुतेक बँका होम लोनसाठी किमान 730 ते 750 CIBIL score मागतील असं तज्ज्ञांचं मत आहे. सध्या काही बँका 650-680 CIBIL वरही कर्ज देतात.
माझा CIBIL score कमी असेल तर अजिबात लोन मिळणार नाही का?
असं नाही. NBFC आणि काही खाजगी वित्तसंस्था अजूनही कमी CIBIL score वर कर्ज देतील, पण व्याजदर खूप जास्त असेल. त्यामुळे CIBIL सुधारणं हाच सर्वोत्तम मार्ग आहे.
CIBIL score विनामूल्य कसा तपासता येतो?
CIBIL च्या अधिकृत संकेतस्थळावर CIBIL.COM वर्षातून एकदा मोफत CIBIL report मिळतो. Paisabazaar, BankBazaar यांसारख्या प्लॅटफॉर्मवरही विनामूल्य तपासता येतो.
सरते शेवटी एकच सांगायचं, आज जर तुमचा CIBIL score Low असेल, तर काळजी करायला नको, पण वेळ नक्कीच वाया घालवू नका. 2027 येण्याआधी पुढचे काही दिवस तुमच्याकडे आहेत. त्यात शिस्तशीर पद्धतीनं वागलात, EMI वेळेवर भरलीत आणि क्रेडिट हुशारीनं वापरलंत, तर CIBIL score नक्की सुधारेल. आणि जेव्हा स्वतःचं घर घेण्याची वेळ येईल, तेव्हा बँकेच्या दारात उभं राहताना तुम्हाला कोणाचीही परवानगी लागणार नाही.