Voter ID PVC Card Order Online: नमस्कार मित्रांनो,
तुमच्याकडे अजूनही जुने कागदी किंवा लॅमिनेट केलेले मतदार ओळखपत्र आहे का? कडा फाटलेल्या, फोटो पुसट झालेला, अक्षरे वाचता येत नाहीत, असं कार्ड अनेकांच्या पाकिटात पडून असतं. अशा वेळी निवडणूक आयोगाने PVC Voter ID Card ची सोय उपलब्ध करून दिली आहे.
हे कार्ड आता Voter ID PVC Card Order Online पद्धतीने घरबसल्या मागवता येते. मोबाईल किंवा लॅपटॉपच्या मदतीने काही मिनिटांत हा अर्ज पूर्ण होतो, तहसील कार्यालयात खेपा मारण्याची अजिबात गरज नाही.
या लेखात आपण कार्ड ऑर्डर करण्याची स्टेप बाय स्टेप प्रक्रिया, अर्जातील पर्याय, स्टेटस तपासण्याची पद्धत आणि कार्ड येईपर्यंत काय करावे, हे सविस्तर पाहणार आहोत.
PVC Voter ID Card म्हणजे काय?
PVC म्हणजे Polyvinyl Chloride. हे एटीएम कार्डसारखे मजबूत आणि टिकाऊ प्लास्टिक कार्ड असते. त्यावर मतदाराचे नाव, फोटो, EPIC नंबर आणि इतर आवश्यक माहिती छापलेली असते.
कागदी कार्डपेक्षा हे जास्त टिकते, पाकिटात ठेवणे सोपे जाते आणि पाण्याने खराब होत नाही. या नव्या कार्डवर क्युआर कोड (QR Code) आणि विशेष सुरक्षा फीचर्स असतात, ज्यामुळे बनावट कार्ड तयार करणे शक्य होत नाही.
इथे एक फरक लक्षात घेणे महत्त्वाचे आहे:
- e-EPIC: हे डिजिटल Voter ID आहे, जे पीडीएफ स्वरूपात लगेच डाऊनलोड करता येते.
- PVC Voter ID Card: हे प्रत्यक्ष हातात येणारे मूळ प्लास्टिक कार्ड आहे, जे भारतीय पोस्टाद्वारे घरी येते.
ऑर्डर करण्यापूर्वी आवश्यक गोष्टी
अर्ज भरण्यास सुरुवात करण्यापूर्वी खालील गोष्टी हाताशी ठेवा:
- तुमचा EPIC नंबर (मतदार ओळखपत्र क्रमांक)
- मतदार कार्डशी लिंक असलेला मोबाईल नंबर (लॉगिन आणि पडताळणीसाठी OTP याच नंबरवर येतो)
- इंटरनेट कनेक्शन असलेला मोबाईल किंवा कॉम्प्युटर
- तुमचे राज्य आणि विधानसभा मतदारसंघाचे नाव
जर तुमचा मोबाईल नंबर मतदार यादीशी लिंक नसेल, तर आधी Form 8 च्या माध्यमातून मोबाईल नंबर अपडेट करून घ्यावा लागतो.
Voter ID PVC Card Order Online: स्टेप बाय स्टेप प्रक्रिया
- स्टेप 1: निवडणूक आयोगाच्या अधिकृत पोर्टलला (voters.eci.gov.in) भेट द्या किंवा मोबाईलमध्ये Voter Helpline App उघडा.
- स्टेप 2: Login पर्यायावर क्लिक करा. मोबाईल नंबर, पासवर्ड आणि कॅप्चा टाकून आलेला OTP भरा. पहिल्यांदाच येत असाल तर Sign Up करून खाते तयार करा.
- स्टेप 3: डॅशबोर्डवर Shifting of residence / correction of entries in existing electoral roll / replacement of EPIC / marking of PwBD या पर्यायाखालील Form 8 निवडा.
- स्टेप 4: उघडलेल्या विंडोमध्ये Self (स्वतःसाठी) हा पर्याय निवडा, तुमचा EPIC नंबर टाकून Submit करा.
- स्टेप 5: पुढील स्क्रीनवर Issue of Replacement EPIC without correction हा पर्याय निवडा. जर माहितीमध्ये कोणताही बदल करायचा नसेल, तर हाच पर्याय योग्य आहे.
- स्टेप 6: यानंतर तुम्हाला कार्ड बदलण्याचे कारण विचारले जाईल. तिथे तीन पर्याय दिसतील:
- Lost (हरवले असल्यास): यासाठी पोलीस तक्रारीची प्रत (FIR) अपलोड करावी लागते.
- Destroyed due to reason beyond control (पूर, आग किंवा नैसर्गिक कारणाने खराब झाले असल्यास): यासाठी कोणत्याही पुराव्याची गरज नसते.
- Mutilated (कार्ड जुने किंवा जीर्ण झाले असल्यास): यासाठीही एफआयआरची आवश्यकता नसते. कार्ड फाटले किंवा जुने झाले असल्यास Mutilated किंवा Destroyed हा पर्याय निवडा, जेणेकरून कागदपत्रे अपलोड करण्याचा त्रास होणार नाही.
- स्टेप 7: अर्जातील सर्व माहिती तपासून घ्या. घोषणापत्रात (Declaration) ठिकाण आणि दिनांक नोंदवून कॅप्चा टाका.
- स्टेप 8: शेवटी Preview तपासून Submit बटणावर क्लिक करा. अर्ज सबमिट झाल्यावर एक Reference Number मिळेल. तो स्क्रीनशॉट काढून किंवा लिहून सुरक्षित ठेवा, कारण भविष्यात स्टेटस तपासण्यासाठी तो आवश्यक आहे.
PVC Voter ID साठी फी किंवा शुल्क किती लागते?
निवडणूक आयोगाच्या अधिकृत पोर्टलवरून (voters.eci.gov.in) जुन्या किंवा खराब कार्डच्या बदल्यात नवीन PVC कार्ड मागवणे पूर्णपणे मोफत आहे. यासाठी कोणतीही शासकीय फी लागत नाही आणि हे कार्ड स्पीड पोस्टने विनामूल्य घरी पाठवले जाते.
कोणत्याही खाजगी वेबसाईटवर किंवा एजंटला Voter ID साठी ५०० ते १००० रुपये देण्याची गरज नाही. अशा अनधिकृत लिंक्स आणि फसव्या एजंट्सपासून सावध राहा.
Voter ID PVC Card Application Status कसे तपासायचे?
अर्ज केल्यानंतर कार्ड कुठपर्यंत आले हे पाहण्यासाठी:
- voters.eci.gov.in पोर्टलवर जा.
- Track Application Status पर्यायावर क्लिक करा.
- तुमचा Reference Number टाका आणि राज्य निवडा.
- Submit केल्यानंतर तुमचा अर्ज मंजूर झाला का, कार्ड प्रिंट झाले का आणि पोस्टाने पाठवले गेले का, याची सद्यस्थिती स्क्रीनवर दिसेल.
साधारणपणे ३ ते ६ आठवड्यांत स्पीड पोस्टच्या माध्यमातून हे कार्ड नोंदणीकृत पत्त्यावर पोहोचते. स्थानिक निवडणूक कार्यालयातील कामकाजाच्या गतीनुसार या कालावधीत फरक पडू शकतो.
कार्ड येईपर्यंत e-EPIC डाऊनलोड करा
नवीन प्लास्टिक कार्ड घरी येईपर्यंत तुम्ही डिजिटल e-EPIC वापरू शकता. अधिकृत पोर्टलवर किंवा ॲपमध्ये Download e-EPIC वर जाऊन EPIC नंबर आणि OTP टाकून पीडीएफ सेव्ह करता येते. ही डिजिटल प्रत सर्व शासकीय कामांसाठी आणि मतदानासाठी कायदेशीररीत्या तितकीच वैध मानली जाते.
मतदार ओळखपत्र कुठे कुठे उपयोगी पडते?
मतदानाखेरीज हे कार्ड ओळख आणि पत्त्याचा महत्त्वाचा पुरावा मानले जाते:
- बँक खाते उघडणे, कर्ज घेणे किंवा क्रेडिट कार्ड काढणे
- डिमॅट खाते (Demat Account) सुरू करणे
- नवीन सिम कार्ड किंवा विमा पॉलिसी घेणे
- विविध शासकीय योजनांचे फॉर्म भरताना e-KYC पडताळणी करणेकार्डवरील माहिती आणि फोटो स्पष्ट असल्यास अशा ठिकाणी पडताळणी अडकत नाही.
अर्ज करताना होणाऱ्या सामान्य चुका
- चुकीचा फॉर्म निवडणे: नवीन मतदार नोंदणीसाठी Form 6 लागतो, तर कार्ड रिप्लेसमेंटसाठी Form 8 वापरणे आवश्यक असते.
- मोबाईल नंबर लिंक नसणे: आधी मोबाईल नंबर अपडेट न केल्यास OTP येत नाही.
- Lost पर्याय निवडणे: हरवल्याचा पर्याय निवडल्यास FIR कॉपी अनिवार्य होते, त्यामुळे जुने कार्ड खराब झाले असल्यास Mutilated हाच पर्याय निवडावा.
- रेफरन्स नंबर न सेव्ह करणे.
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQ)
- PVC मतदार ओळखपत्र मागवण्यासाठी शासकीय फी किती आहे?
- उत्तर: निवडणूक आयोगाच्या अधिकृत पोर्टलवरून Replacement कार्ड मागवणे पूर्णपणे मोफत आहे.
- जुन्या कार्डच्या जागी नवीन कार्ड मागवण्यासाठी कोणता फॉर्म भरावा?
- उत्तर: यासाठी Form 8 निवडून त्यातील Issue of Replacement EPIC without correction हा पर्याय वापरावा.
- मोबाईल नंबर लिंक नसेल तर काय करावे?
- उत्तर: आधी Form 8 मधील Correction of entries पर्याय निवडून मोबाईल नंबर लिंक करावा, त्यानंतरच रिप्लेसमेंटचा अर्ज करावा.
- अर्ज केल्यानंतर कार्ड मिळायला किती दिवस लागतात?
- उत्तर: अर्ज मंजूर झाल्यानंतर साधारणपणे १५ ते ४५ दिवसांत स्पीड पोस्टने कार्ड घरपोच येते.
- कार्ड हरवले असल्यास काय करावे?
- उत्तर: कार्ड हरवले असल्यास Form 8 मध्ये Lost पर्याय निवडून पोलिसात नोंदवलेल्या हरवल्याच्या तक्रारीची प्रत (FIR/Non-Cognizable Report) जोडावी लागते.
Voter ID PVC Card Order Online ही प्रक्रिया अत्यंत सोपी असून केवळ १० मिनिटांत पूर्ण होते. अधिकृत पोर्टलचा वापर करून तुम्ही स्वतःच हा अर्ज करू शकता. ही माहिती उपयुक्त वाटल्यास गरजू मित्रांना आणि नातेवाईकांना नक्की पाठवा.