ITR Filing Last Date 2026: यंदा दोन वेगळ्या Deadline, तुमच्यासाठी कोणती लागू होते? दरवर्षी आपण ITR filing च्या बाबतीत एकच तारीख गृहीत धरतो ३१ जुलै. पण यंदा तसं नाहीये. Budget 2026 नंतर income tax return filing च्या नियमांमध्ये मोठा बदल झाला असून, यावर्षी टॅक्सपेयर्सच्या प्रकारानुसार दोन वेगवेगळ्या deadline ठरवण्यात आल्या आहेत.
त्यामुळे बरेच जण सध्या गोंधळलेले आहेत की आपली नेमकी last date कोणती. चला, ही गोष्ट सोप्या भाषेत समजून घेऊया.
कोणासाठी ३१ जुलै आणि कोणासाठी ३१ ऑगस्ट?
Assessment Year 2026-27 साठी income tax department ने ITR form नुसार deadline वेगळी केली आहे.जर तुम्ही पगारदार (salaried) असाल, पेन्शनर असाल किंवा ITR-1 अथवा ITR-2 form भरत असाल, तर तुमची last date ३१ जुलै २०२६ हीच आहे. यात salary income, दोन घरांपर्यंतचं property income, आणि ठराविक मर्यादेतलं interest income असणाऱ्यांचा समावेश होतो.
दुसरीकडे, ज्यांचं freelance, business किंवा professional income आहे आणि ते ITR-3 किंवा ITR-4 form वापरतात, आणि ज्यांच्या accounts चं audit करणं गरजेचं नाही, त्यांना एक महिना जास्त मिळाला आहे, त्यांची deadline आता ३१ ऑगस्ट २०२६ आहे.
म्हणजेच, “ITR ची last date ३१ जुलै आहे” असं गृहीत धरून बसाल, आणि तुम्ही प्रत्यक्षात ITR-3 किंवा ITR-4 भरणारे असाल, तर तुमच्याकडे अजून एक महिना वेळ आहे. पण उलट परिस्थितीत म्हणजे तुम्ही ITR-1 किंवा ITR-2 भरणारे असाल आणि ऑगस्टपर्यंत वेळ आहे असं समजून बसाल, तर मात्र मोठी अडचण होऊ शकते.
Deadline चुकली तर काय होतं?
Income tax return वेळेत भरली नाही, तर Section 234F अंतर्गत तुम्हाला ₹5,000 पर्यंत late filing fee भरावी लागू शकते. याशिवाय, बाकी असलेल्या tax वर interest देखील लागतं. त्यामुळे “अजून वेळ आहे” असं गृहीत न धरता आपला ITR form नक्की तपासून घेणं महत्त्वाचं आहे.
Deadline चुकली तरी पर्याय आहे
जर तुमची मूळ deadline चुकली, तरी तुम्ही belated return डिसेंबर २०२६ पर्यंत भरू शकता. तसंच, आधीच्या रिटर्नमध्ये काही चूक राहिली असेल, तर revised return भरण्याची मुदत आता मार्च २०२७ पर्यंत वाढवण्यात आली आहे. यामुळे Form 26AS किंवा Annual Information Statement मधल्या तफावती दुरुस्त करायला अधिक वेळ मिळतो.
ITR भरल्यानंतर e-verification करायला विसरू नका
अनेक जण ITR filing पूर्ण केलं की निश्चिंत होतात, पण return प्रत्यक्षात valid होण्यासाठी ती e-verify करणं गरजेचं आहे. Return भरल्यानंतर ३० दिवसांच्या आत e-verification केलं नाही, तर तुमचा ITR invalid मानला जातो, म्हणजे भरलाच नाही असं समजलं जातं. Aadhaar OTP, net banking किंवा bank account यांपैकी कोणत्याही एका पद्धतीने हे काम काही मिनिटांत होतं.
टॅक्स वाचवायचा आहे? आधी हे समजून घ्या
ITR भरताना बऱ्याच जणांना नंतर लक्षात येतं की योग्य नियोजन केलं असतं तर टॅक्स कमी झाला असता. Term insurance घेतल्यास Section 80D अंतर्गत deduction मिळतो, आणि health cover सोबत टॅक्स बचत दोन्ही एकत्र होतं. पॉलिसी निवडताना premium बरोबरच claim settlement ratio आणि coverage नीट तपासून घ्या, Ditto Insurance सारख्या प्लॅटफॉर्मवर मोफत advisory घेऊन योग्य पॉलिसी निवडता येते.
ज्यांनी शेअर मार्केट किंवा mutual funds मध्ये गुंतवणूक केली आहे, त्यांच्यासाठी LTCG u/s 112A हा भाग ITR मध्ये विशेष लक्ष देण्यासारखा आहे. Long-term capital gains वर टॅक्स कसा लागतो हे समजून घेण्यासाठी आधी आपला demat account व्यवस्थित असणं गरजेचं आहे. नवीन demat account उघडायचा असेल तर Upstox किंवा Groww सारख्या प्लॅटफॉर्मवर काही मिनिटांत आणि मोफत खातं उघडता येतं.
थोडक्यात लक्षात ठेवा
- ITR-1 किंवा ITR-2 भरणारे ३१ जुलै २०२६ ही तुमची deadline आहे.
- ITR-3 किंवा ITR-4 (non-audit) भरणारे तुम्हाला ३१ ऑगस्ट २०२६ पर्यंत वेळ आहे.
- Form भरल्यानंतर ३० दिवसांत e-verification करायला विसरू नका.
- Deadline चुकली तरी belated आणि revised return चे पर्याय उपलब्ध आहेत, पण उगाच penalty भरण्यापेक्षा वेळेत return भरणं केव्हाही चांगलं.
अस्वीकरण: वरील माहिती सर्वसामान्य मार्गदर्शनासाठी दिली असून ती कोणत्याही प्रकारचा tax किंवा financial सल्ला मानली जाऊ नये. आपल्या वैयक्तिक परिस्थितीनुसार योग्य निर्णय घेण्यासाठी कृपया tax consultant किंवा chartered accountant यांचा सल्ला घ्यावा.